Mevzuat | Hesaplamalar | Formlar | SSS | Hayata Dair | İletişim | Hakkımda
 

100 Kasa

100 KASA
 a. Niteliği
             Bu hesap, işletmenin elinde bulunan ulusal ve yabancı paraların TL karşılığının izlenmesi için kullanılır.
             Tekdüzen Hesap Planı yabancı paraların da bu hesapta izlenmesini öngörmüş, bu nedenle, yabancı paralar için başka bir hesap açılmamıştır. Buna göre, Kasa Hesabı Türk parası mevcutları ile yabancı paraların TL üzerinden tutarlarını izleyecek ve toplam nakit miktarını gösterecektir.
             Bu hesaba üçüncü kişilerden alınan çekler kaydedilmez. Söz konusu çekler "101 Alınan Çekler" hesabında izlenir.
             b. Bölümlenmesi
             Yabancı para bulundurmayan ve tek kasası bulunan işletmeler, Kasa hesabını defteri kebir düzeyinde tutarlar.
              Birden çok kasası bulunan işletmeler ile yabancı para tutan işletmeler aşağıdaki gibi bir bölümleme uygulayabilirler.
             100 KASA
                   100.00        Merkez Kasa
                   100.01        ………. Kasası
                   100.02        ………. Kasası
                   ………        .............
                  Yabancı para tutan işletmeler, yabancı para mevcudunu izlemek için, "Yabancı
                   Para Kasası" gibi bir tali hesap açar. Bu işletmeler "Yabancı Para Kasası" hesabını
                  de efektif cinsine gör alt bölümlemeye tabi tutabilir.
                   100.50        Euro Kasası
                   100.51        Dolar Kasası
                  100.52        Sterlin Kasası
                   100.53        İsviçre Frangı Kasası
                    ………       .............
                   Yabancı para cinsine göre açılacak tali hesaba yabancı para tutarının yazılmasına mahsus sütunlar açılarak bu hesaplar üzerinden bulunması gereken yabancı para miktarlarını belirlemek de mümkün olur.
               c. İşleyişi
               Tahsil olunan para tutarları borç, ödemeler ve bankaya yatırılan para tutarları alacak kaydedilir. Hesap daima borç bakiyesi verir veya sıfır olur. Hiçbir şekilde alacak bakiyesi vermez.
               Kasa hesabının alacak bakiyesi vermemesi;
 Türk parası ile,
Girişlerinde ve çıkışlarında aynı kur üzerinde kayıt yapılan yabancı paralar için geçerlidir.
Yabancı paranın girişinde "alış kuru", çıkışında "satış kuru" üzerinden kayıt yapılırsa Kasa Hesabı, yabancı paranın evalüasyon (değerleme) işlemi yapılıncaya kadar, alacak kalanı verebilir.
 Örnek:
 İşletme daha önce satılan mal karşılığında aldığı 8.500 Doları, 1 $ = 1,31 TLüzerinden kaydetmiş durumdadır. Söz konusu yabancı paranın 4.500 dolarlık kısmı 1 $ = 1,32 TL üzerinden satılıyor. Dönem sonunda değerleme kuru 1 $ = 1,33 TL.dir.
         … / …/ …
100 KASA
5.940,00
100.00 Merkez Kasa
5.940,00
100 KASA
5.895,00
      100.51 Dolar Kasası
5.895,00
646 KAMBİYO KARLARI
45.00
       646.00 Alım Satım Karı
45.00
$ 4.500 X 1,32 = 5.940,00
$ 4.500 X 1,31 = 5.895,00
45.00
        Dönem sonunda;
        31 / 12 / …
100 KASA
80,00
100.51 Dolar Kasası
80,00
646 KAMBİYO KARLARI
80,00
       646.01 Değerleme Karı
80,00
Değerleme Kuru : 1,33
Alış Kuru             : 1,31
Kur Farkı    
 : 0,02 x 4.000 = 80,00 TL

               d. Değerlemesi
                Türk parası mevcutları Vergi Usul Kanunu'na (m.284) ve genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine göre itibari değer üzerinden kayıtlara alınır. Bu nedenle dönem sonu envanterine Türk parası ile ilgili olarak bir değerleme işlemi yapılması söz konusu olamaz.
                Yabancı para mevcutları değerleme kuru ile değerlendirilerek, yabancı para mevcudun bilançoda yabancı paraların bilanço günündeki piyasa değeri ile gösterilmesi sağlanır. Hesabın kalanı ile yabancı paraların değerleme kuru üzerinden tutarı arasındaki fark, evalüasyon karı veya zararı olarak 646 veya 656 No.lu hesaplara alınır. Vergi Usul Kanunu (m.280) borsada işlem gören yabancı paraların borsa rayici üzerinden, borsada işlem görmeyenlerin ise Maliye Bakanlığı'nca tespit ve ilan edilecek kurlar üzerinden değerleneceğini (Ülkemizde henüz resmi bir döviz borsası bulunmadığından tüm döviz değerleme kurlarını Maliye Bakanlığı tespit ve ilan etmektedir.) öngörüldüğünden Vergi Usul kanunu'nun düzenlemesi ile genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri arasında fark bulunmamaktadır.
                e. Envanteri
                ı) Miktarın Denetlenmesi:
                Türk ve yabancı paranın envanteri her gün yapılır. Kasadaki Türk parası sayıldığında bulunan mevcut ile kasa hesabının kalanı arasındaki fark varsa, bu fak aynı gün araştırılır nedenine göre gerekli işlem yapılarak fark giderilir. Arkın gideri aynı gün bulunamazsa kasa noksanı, "197 Sayım ve Tesellüm Noksanları" hesabına, kasa fazlası ise "397 Sayım ve Tesellüm Fazlaları" hesabına alınarak farkın araştırılması süresince bu hesaplarda tutulur.
                Yabancı parası nakit mevcudunun sayımında farklılık çıkması halinde de, yabancı paranın alış kuru üzerinden, aynı işlem yapılır.
                ıı) Yabancı Para Mevcutlarının Değerlemesi:
                Yabancı paralar ilan edilen değerleme kurları üzerinden değerlendirilerek yeniden değerlenmiş tutarları ile hesap kalanları arasındaki fark giderilir. (Bu işlem ay sonlarında yapıldığında değerleme kuru olarak; işletmenin işlemlerinde uyguladığı kur, Merkez Bankası'nın ya da bankaların uyguladıkları kur alınabilir.)
 

 Örneklerde kurlar kuruş düzeyinde alınmıştır.



Tüm hesaplar için tıklayınız.
  • Bunları Unutmayın

    Tümünü Gör
  • E-Bülten



Mevzuat | Hesaplamalar | Formlar | SSS | Hayata Dair | İletişim | Hakkımda
Sitemizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu paylaşımlar ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir. Bu site ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; S.M. Mali Müşavir Burhan Eray bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve garantide bulunmamaktadır. S.M. Mali Müşavir Burhan Eray, söz konusu site ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Site ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen tarafınızca üstlenilmektedir. S.M. Mali Müşavir Burhan Eray, söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere) sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı sorumlu tutulamaz.

© 2006-2012 Burhan Eray | Serbest Muhasebeci Mali Müşavir |